ಹೊರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿ ಮುಚ್ಚುವ ಇರಾನ್ ಬೆದರಿಕೆ : ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ತೈಲ ಬೆಲೆ ಏರಿಕೆ ಸಾಧ್ಯತೆ

ಇಸ್ತಾಂಬುಲ್/ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್/ದುಬೈ, ಜೂ.23 www.bengaluruwire.com : ಜಾಗತಿಕ ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿ ಆತಂಕ ಮೂಡಿಸಿರುವ ಹೊಸ ಬೆಳವಣಿಗೆಯೊಂದರಲ್ಲಿ, ಇರಾನ್ ಹೊರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯನ್ನು ಮುಚ್ಚುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ. ಈ ನಿರ್ಧಾರವು ಭಾರತ ಸೇರಿದಂತೆ ಇಡೀ ವಿಶ್ವಕ್ಕೆ ತೀವ್ರ ಆಘಾತ ನೀಡಿದ್ದು, ಇದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಜಾಗತಿಕ ತೈಲ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ತಲ್ಲಣ ಸೃಷ್ಟಿಯಾಗಿದೆ.

ಇರಾನ್ ಈ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸುವ ಮೂಲಕ ಪೆಟ್ರೋಲಿಯಂ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಬೆಲೆ ಏರಿಕೆಯ ಭೀತಿಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿದೆ. ಇಸ್ರೇಲ್ ಹಾಗೂ ಇರಾನ್ ಮಧ್ಯದ ಸಂಘರ್ಷದಲ್ಲಿ ಅಮರಿಕಾ, ಇರಾನ್ ನ ಮೂರು ಪ್ರಮುಖ ಪರಮಾಣು ಘಟಕಗಳ ಮೇಲೆ ಶನಿವಾರ ತಡರಾತ್ರಿ ತೀವ್ರ ತರವಾದ ಬಾಂಬ್ ದಾಳಿ ನಡೆಸಿದೆ. ‘ಆಪರೇಷನ್ ಮಿಡ್ ನೈಟ್ ಹ್ಯಾಮರ್’ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಇರಾನಿನ ಫೊರ್ಡೋ, ನಟಾನ್ಜ್ ಮತ್ತು ಎಸ್ ಫಹಾನ್ ನಲ್ಲಿನ ಪರಮಾಣು ಸ್ಥಾವರಗಳ ಮೇಲೆ ಸೇನಾ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ ನಡೆಸಿ ಇರಾನ್ ಗೆ ಭಾರೀ ಆಘಾತ ನೀಡಿದೆ. ಈ ಬಗ್ಗೆ ಅಮೆರಿಕ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಡೋನಾಲ್ಡ್ ಟ್ರಂಪ್ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣದಲ್ಲಿ ಪೋಸ್ಟ್ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ.

ಎಸ್ ಫಹಾನ್ ಪರಮಾಣು ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಹಾನಿಗೊಳಗಾದ ಕಟ್ಟಡಗಳನ್ನು ಉಪಗ್ರಹ ಚಿತ್ರ ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ಅಮೆರಿಕದ ಜಲಾಂತರ್ಗಾಮಿ ನೌಕೆಯಿಂದ ಹಾರಿಸಲಾದ ಕ್ರೂಸ್ ಕ್ಷಿಪಣಿಗಳು ಈ ಸ್ಥಳದ ಮೇಲೆ ದಾಳಿ ಮಾಡಿವೆ ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ. (ಚಿತ್ರಕೃಪೆ : ‘ಮ್ಯಾಕ್ಸರ್ ಟೆಕ್ನಾಲಜೀಸ್’)

ಪ್ರಸ್ತುತ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಮತ್ತು ಇರಾನ್ ಉದ್ದೇಶ:

ಇತ್ತೀಚಿನ ವರದಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಅಮೆರಿಕಾ ಮತ್ತು ಅದರ ಮಿತ್ರರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಇರಾನ್ ತನ್ನ ರಾಜಕೀಯ ಒತ್ತಡವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಹೊರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಯತ್ನಿಸುತ್ತಿದೆ. ಜಲಸಂಧಿಯನ್ನು ಮುಚ್ಚುವುದು, ಅಮೆರಿಕಾ ಮತ್ತು ಪಾಶ್ಚಿಮಾತ್ಯ ದೇಶಗಳ ಮೇಲೆ ಆರ್ಥಿಕ ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ಒತ್ತಡ ಹೇರುವ ಇರಾನ್‌ನ ತಂತ್ರದ ಒಂದು ಭಾಗವಾಗಿದೆ ಎಂದು ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.

ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಶೇ.20ದ 30ರಷ್ಟು ತೈಲ ಸಾಗಣೆಗೆ ಹೆದ್ದಾರಿಯಂತಿರುವ ಹೊರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯನ್ನು ಮುಚ್ಚುವ ಬಗ್ಗೆ ಇರಾನ್ ಸಂಸತ್ ಅನುಮೋದನೆ ನೀಡಿದೆ ಎಂದು ಮಾಧ್ಯಮದಲ್ಲಿ ವರದಿಯಾಗಿದೆ. ಹೊರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿ ಬಂದ್ ಮಾಎಉವ ಕುರಿತು ಇರಾನ್ ಉನ್ನತಾಧಿಕಾರ ಹೊಂದಿದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಭದ್ರತಾ ಮಂಡಳಿಯು ಈ ಬಗ್ಗೆ ಅಂತಿಮ ತೀರ್ಮಾನ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಿದೆ’ ಎಂದು ಇರಾನಿನ ‘ಪ್ರೆಸ್ ಟಿವಿ’ಯಲ್ಲಿ ವರದಿಯಾಗಿದೆ.

ಆದಾಗ್ಯೂ, ಜಲಸಂಧಿಯನ್ನು ಮುಚ್ಚುವಂತಹ ತೀವ್ರ ನಿರ್ಧಾರಕ್ಕೆ ಇರಾನ್ ಇನ್ನೂ ಮುಂದಾಗಿಲ್ಲ. ಬದಲಿಗೆ, ಇದು ಒಂದು ಎಚ್ಚರಿಕೆಯ ಸಂಕೇತವಾಗಿ ಮತ್ತು ಅಮೆರಿಕಾದೊಂದಿಗಿನ ಮಾತುಕತೆಗಳಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಕೈ ಮೇಲುಗೈ ಸಾಧಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ, ಇರಾನ್ ತನ್ನ ಪರಮಾಣು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ಮತ್ತು ನಿರ್ಬಂಧಗಳ ಕುರಿತು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಮಾತುಕತೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿದೆ.

ಹೊರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯ ಮಹತ್ವ:

ಹೊರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯು ಪರ್ಷಿಯನ್ ಕೊಲ್ಲಿಯನ್ನು ಹಿಂದೂ ಮಹಾಸಾಗರಕ್ಕೆ ಸಂಪರ್ಕಿಸುವ ಒಂದು ಕಿರಿದಾದ ಕಡಲ ಗಂಟಲಾಗಿದೆ. ಈ ಜಲಮಾರ್ಗವು ಸುಮಾರು 33 ಕಿ.ಮೀನಷ್ಟು ಅಗಲವಾಗಿದ್ದು, ಹಡಗಿನ ಸಂಚಾರ ಮಾರ್ಗವು ಎರಡು ಕಡೆ ಕೇವಲ 3 ಕಿ.ಮೀನಷ್ಟಿದೆ. ಇದು ವಿಶ್ವದ ಅತ್ಯಂತ ಕಾರ್ಯನಿರತ ತೈಲ ಸಾಗಣೆಯ ಮಾರ್ಗವಾಗಿದ್ದು, ಪ್ರತಿದಿನ ವಿಶ್ವದ ಒಟ್ಟು ತೈಲ ಪೂರೈಕೆಯ ಸುಮಾರು ಶೇ.20-30ರಷ್ಟು ಈ ಜಲಸಂಧಿಯ ಮೂಲಕ ಸಾಗುತ್ತದೆ. ಇದೊಂದು ರೀತಿ ತೈಲ ಸಾಗಣೆಯ ಹೆದ್ದಾರಿಯಾಗಿದೆ.

ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾ, ಇರಾಕ್, ಇರಾನ್, ಕುವೈತ್, ಯುಎಇ, ಮತ್ತು ಕತಾರ್‌ನಂತಹ ಪ್ರಮುಖ ತೈಲ ಉತ್ಪಾದಕ ದೇಶಗಳು ತಮ್ಮ ತೈಲ ರಫ್ತಿಗಾಗಿ ಈ ಜಲಸಂಧಿಯನ್ನೇ ಅವಲಂಬಿಸಿವೆ. ಇಂತಹ ನಿರ್ಣಾಯಕ ಜಲಸಂಧಿಯನ್ನು ಮುಚ್ಚಿದರೆ, ಜಾಗತಿಕ ತೈಲ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ತೀವ್ರ ಕೊರತೆ ಉಂಟಾಗಿ, ಪೆಟ್ರೋಲಿಯಂ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಬೆಲೆಗಳು ಗಗನಕ್ಕೇರುವುದು ಖಚಿತ.

ಜಾಗತಿಕ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಮತ್ತು ಪರಿಣಾಮಗಳು:

ಇರಾನ್‌ನ ಈ ಬೆದರಿಕೆ ಜಾಗತಿಕ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಕ ಆತಂಕಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. ಅಮೆರಿಕಾ ಮತ್ತು ಅದರ ಮಿತ್ರರಾಷ್ಟ್ರಗಳು ಇರಾನ್‌ನ ಈ ಸಂಭಾವ್ಯ ನಡೆಯನ್ನು ತೀವ್ರವಾಗಿ ಖಂಡಿಸಿದ್ದು, ಯಾವುದೇ ರೀತಿಯ ಹಸ್ತಕ್ಷೇಪವನ್ನು ಎದುರಿಸಲು ಸಿದ್ಧವಿರುವುದಾಗಿ ಹೇಳಿವೆ. ಈ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯು ಜಾಗತಿಕ ಭದ್ರತೆಗೆ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕತೆಗೆ ಗಂಭೀರ ಪರಿಣಾಮಗಳನ್ನು ಬೀರಬಹುದು ಎಂದು ವಿಶ್ಲೇಷಕರು ಎಚ್ಚರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ತೈಲ ಬೆಲೆ ಏರಿಕೆಯು ಹಣದುಬ್ಬರವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿ, ಅನೇಕ ದೇಶಗಳ ಆರ್ಥಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆಯನ್ನು ಕುಂಠಿತಗೊಳಿಸಬಹುದು.

ಹಾಗಾದರೆ ಮುಂದೇನು? :

ಪ್ರಸ್ತುತ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ರಾಜತಂತ್ರಕ್ಕೆ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಸವಾಲಾಗಿದೆ. ಇರಾನ್ ತನ್ನ ಬೆದರಿಕೆಯನ್ನು ಕಾರ್ಯಗತಗೊಳಿಸುತ್ತದೆಯೇ ಅಥವಾ ಇದು ಕೇವಲ ರಾಜಕೀಯ ತಂತ್ರವೇ ಎಂಬುದನ್ನು ಕಾದು ನೋಡಬೇಕಿದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಈ ಬೆಳವಣಿಗೆಯು ಜಾಗತಿಕ ತೈಲ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಈಗಾಗಲೇ ಅನಿಶ್ಚಿತತೆಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದ್ದು, ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ತೈಲ ಬೆಲೆಗಳ ಮೇಲೆ ಇದರ ಪರಿಣಾಮ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಲಿದೆ. (ಮಾಹಿತಿ ಮೂಲ : ಎಪಿ/ರಾಯಿಟರ್ಸ್/ಪಿಟಿಐ) (Strait Hormuz Colour Photo credit : Adobe stock)